Money makes the world go round (pieniądz czyni, że kręci się świat).

Słowa piosenki z "Kabaretu", w wykonaniu Lizy Minnelli, można usłyszeć także po polsku: Forsa wszystko wprawia w ruch... Między forsą a pieniądzem jest różnica, bo np. jedni mają forsę, inni tylko pieniądze albo ich brak. W ostatnich tygodniach, dniach, emeryci liczą, ile im przybyło, a kiedy już pierwsza radość ostygnie, przystępują do bilansu zysków i strat.

To drugie jest na razie trudne do oszacowania, bo koszty utrzymania rozłożone są w czasie, a większość z nas nie widziała jeszcze faktur za gaz i prąd. Wiadomo, że czynsz wzrósł o około 20%. Kto zyska, kto straci?

W odniesieniu do pracujących ideą jest zasada: dobra praca - dobra płaca. Jak się to ma w praktyce? Mieliśmy idealnego dozorcę, takiego ani wcześniej, ani już nigdy. Praca niezbyt dobrze opłacana, więc wystąpił o podwyżkę. Nie otrzymał, przeniósł się do "wodociągów". Nikogo to nie dziwi, ale żal. Czuję najwyższy szacunek do ludzi, którzy lubią to, co robią, bez względu na zawód, funkcję. Czas pandemii, kataklizmów postawił przed wieloma pytanie: dlaczego wybrałem ten zawód? Lekarze, pielęgniarki, nauczycie zostali wystawieni na próbę, egzamin życia. Zarówno ochrona zdrowia, jak i szkolnictwo, dalekie od ideału, wymagają teraz wielkiego wysiłku, a zadania przewyższają przysłowiowy trud Siłaczki i Judyma. Jest takie słowo jak "powołanie", niemodne, rzadko używane, ale bez niego, bo o forsie nie ma tu mowy, nie wyobrażam sobie satysfakcjonującej pracy w poradni, szpitalu czy szkole.

Pieniądze - pensje, emerytury i renty, ceny. Wszystko ma swoją cenę, nawet człowiek. Limity, wyceny świadczeń ograniczają w znacznym stopniu dostęp do właściwego leczenia, a więc zdrowia i życia. Społeczne zbiórki, szlachetne działania Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy nie załatwią bolączki pt. pieniądz to zdrowie. Do wyjątków należy znana w Tomaszowie lekarka, specjalistka, która od lat za prywatną wizytę pobiera 30 złotych, wykazując przy tym wielką troskę o pacjenta. Co robić, gdy na ratunek brak pieniędzy? Może za  Bułatem Okudżawą wznieść modlitwę: "O Panie, Boże mój (...) daj nam każdemu po trochu i mnie w opiece swej miej"? Pieniądze szczęścia nie dają, ale bez nich trudno żyć.

Emilia Tesz