Koksownik, uaz, milicyjne mundury i pałki, a do tego mroźny grudniowy dzień. Nie był to jednak tamten pamiętny dzień z 1981 roku, kiedy wprowadzono stan wojenny, ale jego upamiętnienie na placu Kościuszki. Poza tym odbyły się też oficjalne obchody rocznicowe.
40 lat temu, 13 grudnia 1981 r., w Polsce został wprowadzony stan wojenny. Władzę w kraju przejęła Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego (WRON). W nocy z soboty na niedzielę oddziały ZOMO rozpoczęły ogólnokrajową akcję aresztowań opozycjonistów. Działacze NSZZ "Solidarność" z Lechem Wałęsą na czele zostali internowani, zawieszone zostały prawa i swobody obywatelskie. W trakcie jego trwania internowano łącznie 10 131 działaczy związanych z "Solidarnością", a życie straciło około 40 osób. Wśród nich było dziewięciu górników z Kopalni Węgla Kamiennego "Wujek" w Katowicach, którzy zginęli podczas pacyfikacji strajku.
Z okazji tej okrągłej rocznicy w Tomaszowie niewiele się właściwie działo. Nie zabrakło jednak oficjalnych uroczystości. Odbyła się msza św. w kościele pw. św. Jadwigi Królowej na Niebrowie w intencji tych, którzy zginęli lub byli prześladowani w stanie wojennym.
Poza tym na placu Kościuszki w godzinach popołudniowych można było zobaczyć małą inscenizację, przygotowaną przez tomaszowską Grupę Rekonstrukcji Historycznej Milicji i Ludowego Wojska Polska. Jej członkowie pokazali posterunek milicji, wojska i ZOMO z tamtego okresu. Tak jak dawniej milicjanci, tak oni teraz, 40 lat później, ogrzewali się przy koksowniku. Tomaszowianie mogli zobaczyć też radzieckiego uaza. - Chcieliśmy chociaż w tak skromny sposób uczcić pamięć o tamtych wydarzeniach i tę okrągłą rocznicę wprowadzenia stanu wojennego - mówi Andrzej Wołczyk, tomaszowski pasjonat rzeczy milicyjnych i policyjnych. Do "mundurowych" podchodzili mieszkańcy i wspominali 13 grudnia.
Z okazji 40. rocznicy wprowadzenia stanu wojennego w Miejskim Centrum Kultury Tkacz odbyło się spotkanie młodzieży Zespołu Szkół Ponadpodstawowych nr 8 z działaczami NSZZ "Solidarność" z lat 80., represjonowanymi w stanie wojennym. Uczniowie mogli także obejrzeć wystawę upamiętniającą tamte wydarzenia i film związany z tematyką stanu wojennego.
13 grudnia o godz. 19.30 w oknach wielu domów, urzędów i instytucji publicznych rozbłysły świece na znak pamięci o ofiarach stanu wojennego i osobach prześladowanych przez reżim komunistyczny. Elementem obchodów jest też cykl wykładów dla uczniów w tomaszowskim muzeum. Odbywają się one pt. "40 lat temu - 13 grudnia 1981 r." od 7 do 10 i od 14 do 17 grudnia o godz. 10.
J.D.
Komentarze