Cukrzyca jest jedną z najpoważniejszych chorób społecznych, które są wyzwaniem dla ludzkości w XXI w. Na tę nieuleczalną chorobę cierpi w Polsce już niemal trzy miliony osób, a szacuje się, że kolejny milion o tym nie wie. W Tomaszowie chorych na cukrzycę nie brakuje. Zarząd Miejsko-Powiatowy Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków przed dwoma tygodniami zorganizował obchody Światowego Dnia Walki z Cukrzycą, które - jak zawsze - były okazją do uświadamiania ludziom, jak groźna to dolegliwość i jak z nią trudno żyć.

W 2021 r. przypada setna rocznica odkrycia insuliny - pierwszego ratującego życie leku na cukrzycę. Dokonali tego w 1921 roku dr Frederick Bantinga oraz student medycyny Charles Best, którzy pracowali w laboratorium kierowanym przez Jamesa Richarda Macleoda na Uniwersytecie w Toronto.

Jest to jedno z największych odkryć medycznych XX wieku. Insulina do dziś pozostaje jedyną skuteczną terapią dla osób z cukrzycą typu 1. Ten przełomowy moment w historii medycyny pozwolił uratować miliony istnień ludzkich na całym świecie i zapoczątkował erę innowacji w diabetologii. Insulina stała się dostępna na rynku w 1923 roku, a w tym samym roku za jej odkrycie przyznano Nagrodę Nobla.

W celu upamiętnienia tego przełomowego odkrycia Międzynarodowa Federacja Diabetologiczna (International Diabetes Federation - IDF) oraz Światowa Organizacja Zdrowia (World Health Organization - WHO) w 1991 r. ustanowiły 14 listopada Światowym Dniem Cukrzycy. Ale to nie koniec upamiętniania tego wydarzenia. Jest jeszcze drugie święto diabetyków. Światowy Dzień Walki z Cukrzycą obchodzony jest 27 czerwca.

Hasłem na bieżący rok  jest - "Jeśli nie teraz, to kiedy?". Ma na celu zwrócenie uwagi na fakt, że miliony osób chorujących na cukrzycę nie mają dostępu do opieki diabetologicznej, wsparcia, leków i nowoczesnych technologii diabetologicznych.

Według danych WHO na cukrzycę choruje ponad 450 milionów ludzi na całym świecie, szczególnie w krajach o niskim i średnim dochodzie, a 1,6 miliona zgonów rocznie jest bezpośrednio przypisywanych tej chorobie. Zarówno liczba przypadków, jak i częstość występowania cukrzycy stale wzrasta w ciągu ostatnich kilku dekad.

Tomaszowscy diabetycy świętowali Światowy Dzień Cukrzycy przed dwoma tygodniami. Ponad stu cukrzyków i ich gości uczestniczyło w miejskich obchodach, które połączone były z jubileuszem 34-lecia działalności pierwszego koła Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków w Tomaszowie. Impreza odbyła się gościnnych murach restauracji Deko Smaku.Wśród gości byli m.in. wiceprezydent Izabela Śliwińska, Elżbieta Łojszczyk z Zarządu Powiatu i radna wojewódzka Ewa Wendrowska

Zebranych przywitała Anna Górecka, która kieruje zarządem miejsko-powiatowym od dwóch lat. W ubiegłym roku z powodu pandemii koronawirusa działalność organizacji pozarządowych była bardzo ograniczona. Diabetykom nie udało się nawet zorganizować obchodów Światowego Dnia Cukrzycy. Ale nie oznacza to, że działacze  stowarzyszenia zaprzestali całkowicie aktywności. Zarząd Koła nr 1 PSD postanowił, że za zaoszczędzone pieniądze zorganizuje paczki świąteczne dla swoich członków.

PSD działa w Tomaszowie już prawie 35 lat. Pierwsze koło powstało w 1987 r., a jego prezeską była Anna Ertman. Obecnie Zarząd Miejsko-Powiatowy skupia trzy koła: pierwsze o numerze 1 (244 członków), koło branżowe pracowników oświaty (78) i koło nr 4 w Lubochni (26), czyli zrzeszonych w nich jest w sumie ponad 350 osób. Poza tym w Tomaszowie działa jeszcze Koło PSD nr 2.

Tomaszowski zarząd miejsko-powiatowy i koło nr 1 mają siedzibę przy ul. Farbiarskiej 20/24. W każdy wtorek i piątek w godz. 11.00-13.00 można tam pójść po poradę, zrobić sobie bezpłatnie badania. Są aparaty do badania poziomu cukru i cholesterolu oraz mierzenia ciśnienia krwi. Przebadać mogą się nie tylko chorzy, ale każdy, kto tylko ma na to ochotę. Diabetycy zapraszają zwłaszcza ludzi z grup podwyższonego ryzyka - otyłych lub pijących dużo alkoholu. Podkreślają, że wczesne rozpoznanie choroby jest bardzo istotne dla dalszej kuracji.

Według informacji zawartych w profilu krajowym Polski, który jest częścią pierwszego światowego raportu na temat cukrzycy opracowanego przez WHO, choroba ta powoduje 2% wszystkich zgonów w kraju. Rozpowszechnienie cukrzycy sięga w Polsce 9,5%, natomiast nadwagi (która jest czynnikiem ryzyka choroby) aż 64%. Dlatego tak ważne są badania profilaktyczne.

Jak twierdzą eksperci, cukrzycy łatwiej uniknąć, niż ją leczyć. Ważna jest odpowiednia dieta, bez nadmiaru tłuszczu i cukrów, za to bogata w warzywa i owoce. Lepiej unikać produktów bardzo kalorycznych i wysoko przetworzonych, za to zwiększyć swoją aktywność fizyczną. Cukrzycy sprzyjają również używki - zwłaszcza palenie papierosów oraz nadużywanie alkoholu. Nieleczona lub leczona niewłaściwie choroba może prowadzić do wielu komplikacji, jak: choroba wieńcowa, udar, niewydolność nerek czy ślepota.

Ryszard Pożyczka