Spała to niewielka miejscowość w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Inowłódz. Egzystencjalnie i ekonomicznie związana z Lasami Spalskimi, które są pozostałością Puszczy Pilickiej. I właśnie ta Spała doczekała się obszernej literatury na swój temat.
Niedługą, bo około 150-letnią historię, tu odważę się użyć określenia kurortu, obrazuje przede wszystkim cykl biograficzny zaczynający się tomem "Carska Spała", a dalej kolejnym "Prezydencka Spała" i następnym "Wojenna Spała". Miejscowość doczekała się kolejnej monografii o wiele mówiącym tytule "PRL-owska Spała". Udział w powstawaniu każdej publikacji - mniejszy lub większy, lub chociażby inspirujący - ma wielki admirator Spały Michał Słoniewski, który odkrył ją dla siebie w 1970 r.
Michał Słoniewski w tzw. Sołtysówce, budynku wzniesionym w miejscu historycznych, acz zrujnowanych i rozebranych zabudowań gospodarczych, zorganizował promocję swojej najnowszej książki. Na spotkanie przybyli nieliczni, ale istotni goście, też związani ze Spałą. Był Zbigniew Tomkowski (co istotne, gdyż tomik Słoniewskiego obejmuje też historię Centralnego Ośrodka Sportu), wrośnięty w miejscowość od połowy lat 50. XX w. Przybył Bogdan Kącki wójt Inowłodza, przyjechała Wanda Panfil, od lat związana z COS. Był obecny Robert Papis, prezes Spalskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej. Skoro spotkanie odbywało się w Sołtysówce, był też jej gospodarz, tj. sołtys Spały Bartosz Tomkowski (syn Zbigniewa). Zaskoczeniem była obecność Włodzimierza Czarzastego, przewodniczącego SLD. Ciekawi treści nowej publikacji byli również dawni pracownicy Funduszu Wczasów Pracowniczych i COS oraz mieszkańcy Spały. Było ciekawie. Na początek zaproponowano obecnym obejrzenie filmu Michała Fajbusiewicza pokazującego Spałę i okolice. O zbieraniu materiałów do książki opowiedział jej autor. Ucieszyło mnie, że wspomniał o moim udziale w tym zbieraniu. Wspomnę tu, że w treści wydawnictwa jest moje nazwisko i fotografia. Dziękuję.
W dyskusji obecni przypominali swoje spalskie historie. Zainteresowani publikacją Słoniewskiego znajdą w niej swoje nazwiska lub nazwiska swoich znajomych. Jeśli nie w treści, to w podpisach pod zdjęciami, ewentualnie w bibliografii i przypisach. Autor podpisywał kupione na miejscu egzemplarze książki. Można też będzie kupić monografię 45 lat peerelowskiej Spały w kilku miejscach, np. w Hotelu Mościckim w Spale oraz w Xięgarni na pl. Kościuszki w Tomaszowie. Po spotkaniu zaproszono zebranych do innej salki w Sołtysówce, gdzie powstanie minimuzeum Spały i gdzie już można podziwiać kolekcje trofeów łowieckich z carskiego okresu tej miejscowości. Następnie prawie wszyscy przeszli do kawiarni Olimpijskiej w Savoyu (dawniej Rogacz), gdzie Aleksander Dudkiewicz wystawił swoje wycinanki. O tych ostatnich sprawach wkrótce napiszemy w TIT, gazecie, do której odwołuje się w przypisach i bibliografii Michał Słoniewski.
J. Pampuch
Komentarze