Wielki Tydzień, który w tradycji chrześcijańskiej pojawił się dopiero w IV w., rozpoczyna Niedziela Palmowa, a kończą nieszpory Wielkiej Niedzieli, zamykające Triduum Paschalne. W tradycji ludowej i regionalnej zachowało się wiele zwyczajów. Poniedziałek, wtorek i środa Wielkiego Tygodnia są dniami w sposób szczególny poświęconymi pojednaniu.
Był to też czas wielkich porządków, przyozdabiania domów, które jednak należało zakończyć najpóźniej we wtorek. W tradycji katolickiej w Wielki Czwartek milkną dzwony, które zastępuje teraz klekotanie kołatek, a po mszy Wieczerzy Pańskiej następuje obnażenie ołtarza.
Najważniejszym okresem jest Triduum Paschalne. Obejmuje ono czas od wieczornej mszy w Wielki Czwartek i trwa do nieszporów w Niedzielę Zmartwychwstania.
Wielki Czwartek to dzień upamiętniający ostatnią wieczerzę Jezusa z jego uczniami, na której ustanowił dwa, ważne dla chrześcijan, sakramenty: kapłaństwa i eucharystii. Wieczorem odprawiana jest uroczysta msza Wieczerzy Pańskiej celebrująca te wydarzenia i rozpoczynająca Święte Triduum Paschalne. Jest niezwykle uroczysta, kapłani noszą złote ornaty, śpiewane są chwalebne pieśni. Nabożeństwo kończy przeniesienie Najświętszego Sakramentu do kaplicy adoracji, tzw. ciemnicy.
Wielki Piątek to dzień największej żałoby i zadumy. W tym dniu z szacunku do męczeńskiej śmierci na krzyżu Jezusa Chrystusa za grzechy całego świata w kościołach nie odprawia się mszy. Zamiast tego wierzący przychodzą na nabożeństwo drogi krzyżowej, obrazujące ostatnią drogę Jezusa. Tradycyjnie Wielki Piątek to dzień hołdu dla krzyża i grobu pańskiego. Żołnierze i harcerze pełnią straż przy pięknie przystrojonych grobach Chrystusa, w nocy w rzymskim Koloseum odprawiana jest uroczysta droga krzyżowa prowadzona przez papieża. Nabożeństwo to transmitowane jest i oglądane przez chrześcijan na całym świecie. Gospodynie domowe pieką drożdżowe babki, gotują szynkę i przygotowują pisanki. Dawniej w Wielki Piątek odbywały się pochody zakapturzonych pokutników, którzy głośno lamentując, biczowali się na oczach pobożnych tłumów.
Wielka Sobota to dzień oczekiwania na zmartwychwstanie Jezusa. W kościele trwa adoracja Grobu Pańskiego. Zazwyczaj przed południem udajemy się do kościoła, aby poświęcić pokarmy przeznaczone na stół wielkanocny. Święconka powinna zostać zjedzona następnego dnia podczas uroczystego śniadania z rodziną.
Niedziela Zmartwychwstania Pańskiego kończy Wielki Post. Wczesnym rankiem odbywa się msza - rezurekcja, a następnie chrześcijanie zasiadają do uroczystego wielkanocnego śniadania. Według tradycji wielkanocny stół należy nakryć biały obrusem i udekorować bukszpanem. Na łące z zielonej rzeżuchy powinien wypasać się baranek (symbol zmartwychwstałego Chrystusa) z czerwoną chorągiewką, na której widnieje złoty krzyż. Na stole nie może zabraknąć wazonu z baziami, pierwszymi wiosennymi kwiatami oraz gałązkami zieleni. Koniecznie musi także znaleźć się talerz z pisankami.
jerg
Komentarze