Czwartek, 30 lipca 2026, Imieniny: Julity, Ludmiły, Zdobysława

 

Występy zespołów ludowych na scenie przed ruinami pałacu prezydenckiego w Spale

Ruchomy sklepik PSS w SpaleNie były trzydniowe, a nawet czterodniowe, gdy niedziela trafiała się 30 kwietnia lub 4 maja, jak to bywa obecnie. Były jedno-, a najwyżej dwudniowe, jeśli 1 maja szedł w parze z niedzielą. Ale majówki, choć jednodniowe, były i ludzie się bawili.


Pamiętam majowe zabawy na Michałówku, w narożniku pomiędzy ulicami Wrzosową (przy której mieszkałem) a Sosnową. 1 maja, po przedpołudniowym pochodzie, Tomaszowskie Zakłady Włókien Sztucznych (właściciel Michałówka) montowały w lasku drewnianą podłogę do tańca. Po południu przywożono zakładową orkiestrę dętą, elegancko umundurowaną, muzycy ustawiali krzesełka i pulpity do nut. Przyjeżdżały dwa lub trzy auta ciężarowe z "bufetami". W "bufetach" można było nabyć kiełbasę lub kaszankę w półkilogramowych porcjach, owiniętych w papier, trochę ciastek i to co najważniejsze dla dzieciaków i dorosłych, tzn. wina owocowe z tomaszowskiej wytwórni. Dla dzieciaków? – ktoś zapyta. Ano tak, bo gdy dorośli wypili wino z gwinta lub z musztardówki, butelka lądowała pod drzewkiem. Długo tam nie leżała, bo była pożądanym łupem dzieciaków z okolicy. Zgromadzone w ten sposób butelki można było następnego dnia oddać do punktu skupu i na tym zarobić. Orkiestra grała, publiczność tańczyła na dechach i biesiadowała na trawie. Impreza kończyła się tuż po zmierzchu, oświetlenia nie instalowano. Następnego dnia teren sprzątała ekipa z TZWS.

W Spale też się bawiono 

Przedwojenna rezydencja prezydentów RP, a wcześniej (do 1914 r.) carów rosyjskich, po II wojnie światowej, decyzją ówczesnych władz partyjnych i państwowych, została przekazana "klasie robotniczej". Aby zrealizować ten zamysł, wiosną 1945 r. Krajowa Rada Narodowa, w ramach Komisji Centralnej Związków Zawodowych, powołała Fundusz Wczasów Pracowniczych (FWP), a Spalska zabudowa stała się jego bazą. W Spale wszystko, oprócz stacji paliw CPN i kiosku "Ruchu", należało do FWP, nawet Kaplica Prezydencka (kościółek). Zjeżdżali tu na wczasowe turnusy mieszkańcy Łodzi, Warszawy i innych ośrodków, w których dominował znacjonalizowany przemysł. 

W pierwszej połowie lat 50. XX w. Spała stała się także celem niedzielnych przyjazdów "ludzi pracy". Dniem takich wizyt w nadpilickiej miejscowości było Święto Pracy, czyli 1 Maja, święto państwowe. Do Spały zapraszano również delegacje z innych państw demokracji ludowej oraz przedstawicieli klasy robotniczej innych krajów. Taką wizytę złożyli w 1950 r. związkowcy z Francji. Być może ta wizyta zaowocowała tym, że warszawska komunikacja miejska wzbogaciła się o nowoczesne, duże, niebieskie autobusy Chausson. I takie właśnie autobusy przywoziły warszawiaków na majówki. W czasie tych niedzielnych spotkań dla gości przygotowywano szereg atrakcji, np. kajakowanie, kąpiele w Pilicy oraz oczywiście występy estradowe różnej maści aktorów filmowych i teatralnych, piosenkarzy, chórów i zespołów ludowych. Za scenę do tych popisów służyły pozostałości podmurowań spalonego w 1945 r. pałacyku myśliwskiego. Na majówki do Spały ciągnęli też Tomaszowianie: rowerami, autobusami PKS, pociągiem PKP i innymi środkami transportu. Tomaszowski handel, zwłaszcza PSS, uzupełniał spalską gastronomię, też zresztą prowadzoną przez tomaszowski PSS, improwizowanymi barami na samochodach ciężarowych. Tomaszowscy prywatni lodziarze i wytwórcy napojów także rozkładali swoje kramy. Spała tętniła życiem, a wczasowicze z turnusów FWP mieli dodatkowe atrakcje.

W minionym dwudziestoleciu majówkami można nazwać Spalskie Jarmarki Antyków i Rękodzieła, również przyciągające tłumy Tomaszowian i turystów. W roku bieżącym jarmarczny sezon ruszy dopiero w czerwcu.

PS Fotografie pochodzą z publikacji "PRL-owska Spała" autorstwa Michała Słoniewskiego.

Pin It

Komentarze





pajpress ogłoszenia

Naprawa sprzętu AGD

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Materiały Urzędu Miasta

TIT - Tomaszowski Informator Tygodniowy
Agencja Wydawnicza PAJ-Press

ul. Długa 82
97-200 Tomaszów Mazowiecki,
tel. 44 724 24 00 wew. 28 (biuro ogłoszeń)
tel. kom. 609-827-357, 724-496-306

WYRÓŻNIONE

Zabawa z PCAS-em

Powiatowe Centrum Animacji Społeczn...

Wygrana próba generalna [skład RKS Lechia Tomaszów na rundę jesienną]

Przygotowania piłkarzy Lechii Tomas...

Wsiądź na rower i pomagaj!

"Rowerem z pomocą" przy wsparciu pr...

Warsztaty w siodle

Dzieci i młodzież zaprasza na nie l...

Wakacje z biblioteką

To przede wszystkim możliwość obcow...

W rocznicę godziny "W"

W sobotę, 1 sierpnia w Tomaszowie o...

W klimacie dawnych podwórek

...będą mogli bawić się i kreatywni...

W drodze na Jasną Górę

10 sierpnia z Sanktuarium św. Anton...

Umowy na mieszkania SIM

Gmina Inowłódz Zarządzeniem burmis...

Taneczna sobota w Glinie 

Niewielka wieś w gminie Rzeczyca od...

NAJNOWSZE

Nowa prezes wybrana

W Tomaszowskim Centrum Zdrowia sukc...

Wakacje z biblioteką

To przede wszystkim możliwość obcow...

Eko-ogrody, kwieciste balkony

Gmina Tomaszów Mazowiecki Tak zaty...

Warsztaty w siodle

Dzieci i młodzież zaprasza na nie l...

Umowy na mieszkania SIM

Gmina Inowłódz Zarządzeniem burmis...

Pieczenie pizzy

Umiejętności tej poświęcone będą ko...

Kiedy? Gdzie? Co?

 Wydarzenia w Tomaszowie ...

W rocznicę godziny "W"

W sobotę, 1 sierpnia w Tomaszowie o...

Taneczna sobota w Glinie 

Niewielka wieś w gminie Rzeczyca od...

Sparingi Stali Niewiadów

Piłkarze Stali Niewiadów, który nie...

WYDARZENIA

Młodzi artyści dali czadu

Pod patronatem TIT Uzdolnieni woka...

Jubileusz RKS Rzeczyca

Klub ten 25 lipca świętował 15 lat ...

Pilica w Klubie Pro

KS Pilica Tomaszów Mazowiecki po ra...

Poznawali filmowy Inowłódz

Mimo deszczowej pogody kilkadziesią...

Świętowali Dni Gminy Kwiatów Polskich

Tegoroczne odbyły się w miniony wee...

Dzień Sąsiada w Treście 

18 lipca po południu miejscowe Koło...

Tomaszowianie na międzynarodowym kongresie religijnym 

W pierwszej dekadzie lipca członkow...

Będzie tańsze ciepło

Mamy środek lata, ale już można, a ...

Krezusów u władzy nie widać

W Biuletynie Informacji Publicznej ...

Poczuli bluesa w Smardzewicach

W sobotę, 18 lipca już po raz trzec...